Alle prosjekt på norsk sokkel må levere ein plan for utbygging og drift (PUD) eller plan for anlegg og drift (PAD) til godkjenning hos styresmaktene for høvesvis utbygging av ein petroleumsførekomst eller bygging av eit anlegg før transport og utnytting av petroleum skjer.

I dette kapitlet er det gitt ei omtale av utviklinga for dei prosjekta der PUD/PAD er godkjent av styresmaktene, men der prosjekta framleis er under utbygging eller sidan fjorårets rapportering har komme i produksjon. Departementet har henta inn oppdaterte opplysningar frå operatørselskapa for dei ulike prosjekta som bakgrunn for omtala. Rapporteringa inneheld oppdaterte opplysningar per august 2019.

Fem prosjekt er ferdigstilt og sett i produksjon etter 1. august 2018; Oseberg Vestflanken 2, Oda, Ekofisk 2/4 VC, Trestakk og Aasta Hansteen.

Kostnadsoverslaga i PUD/PAD har eit usikkerheitsspenn på +/- 20 prosent. Berre eit lite mindretal prosjekt på norsk sokkel endar opp med utbyggingskostnader utanfor usikkerheitsspennet som er oppgitt i PUD. 20 av 24 prosjekt som no er under utbygging har kostnadsanslag innanfor usikkerheitsspennet. To prosjekt er på oversida, medan to prosjekt har kostnadsanslag som ligg på undersida av usikkerheitsspennet. Sett under eitt for alle prosjekta er dei totale investeringane 4,3 mrd. kroner lågare enn det som vart rapportert ved innlevering av PUD/PAD, noko som er ein reduksjon på 1 prosent.

Eit høgare investeringsnivå treng nødvendigvis ikkje å vere negativt for lønnsemda i eit prosjekt. I den grad det høgare investeringsnivået resulterer i auka inntekter, kan det medverke til høgare verdiskaping frå prosjektet.

I 2018 mottok departementet tre utbyggingsplanar: Nova-feltet, Troll fase 3-prosjektet og Sverdrup-feltets andre byggetrinn. Hittil i 2019 er det levert inn nye utbyggingsplanar for Solveig- og Duva-felta, og prosjekta Gullfaks Shetland/Lista fase 2 og Tor II

Tor II er ikkje vidare omtalt eller inkludert i tabellen under ettersom PUD enno ikkje er godkjent av styresmaktene.

.

Utbyggingar på norsk sokkel kjøper inn varer og tenester frå ein internasjonal marknad. Utviklinga i prisane på varer og tenester ved utbyggingar på norsk sokkel er derfor i betydeleg grad påverka av internasjonale forhold. Dei siste åra har krona svekt seg. Målt i norske kroner har difor dei delane av prosjektet der kostnadene har vore i utanlandsk valuta auka. Dette utgjer ein betydeleg auke i investeringsanslaget til fleire prosjekt.

Endringar i prosjekta

Oversikt over skilnaden mellom operatørane sine investeringsoverslag på PUD/PAD-tidspunktet og overslaga deira per august 2019, og endringa i investeringsoverslaget sidan fjorårets rapportering i Prop. 1 S (2018–2019) for Olje- og energidepartementet, går fram av tabell 6.1 og 6.2.

Samla sett har prosjekta som er under utbygging no anslegne investeringar på om lag 371 mrd. kroner mot 374 mrd. kroner i PUD/PAD. Tilsvarande har prosjekta som er sett i produksjon siste året oppdaterte investeringar på om lag 57 mrd. kroner mot 58 mrd. kroner i PUD/PAD.

Som det går fram av tabellane under betyr dette ikkje at alle prosjekt har gått som planlagt. Porteføljen inneheld både prosjekt med vesentleg reduserte investeringar og andre med betydeleg auke.

Basert på innrapportering har departementet berekna internrenta for prosjektporteføljen, og verdien av å føre vidare prosjekta.

Internrenta for eit prosjekt/ei gruppe av prosjekt er definert som den renta som gjer netto noverdi lik null. Noverdi er verdien i dag av historiske og framtidige kontantstraumar. Dei historiske kontantstraumane er kjende, mens dei framtidige er anslått basert på oppdaterte forventningar. Internrenta er òg eit prosentmål på avkastning på investeringa. Internrenta tilsvarar det avkastningskravet som gjer noverdi lik null. Investeringar med internrente høgare enn avkastningskravet er lønnsame. Internrenta til den samla porteføljen av prosjekt under utbygging frå PUD-tidspunkta er berekna til 28 prosent.

Verdien ved å føre vidare prosjektporteføljen er berekna ved noverdien til dei framtidige forventa kontantstraumane frå prosjekta. Allereie gjennomførte investeringar (og eventuelt produksjon) kan ikkje påverkast og er difor ikkje inkludert i berekninga av verdien ved å føre vidare prosjekta. Samla har prosjekta under utbygging ein berekna forventa noverdi framover på 1 307 mrd. kroner med sju prosent kalkulasjonsrente reelt før skatt, og 1 654 mrd. kroner med fire prosent kalkulasjonsrente. Noverdien må vere positiv før utbyggingane er lønsame å føre vidare.

Tabell 6.1 Investeringsanslag, prosjekt under utbygging

(i mill. 2019-kroner)

PUD/PAD- godkjent

PUD/PAD-estimat

Nye anslag

Endring frå i fjor

Totalendring

Totalendring i prosent

Martin Linge

2012

30 363

56 094

7 917

25 731

85

Johan Sverdrup I

2015

129 667

98 230

-1 923

-31 437

-24

Njord future

2017

15 799

20 292

4 390

4 493

28

Bauge

2017

4 112

3 691

-158

-421

-10

Utgard

2017

3 391

2 853

-205

-538

-16

Dvalin

2017

10 941

10 737

-88

-204

-2

Johan Castberg

2018

49 453

49 037

-791

-416

-1

Snorre Expansion Project (SEP)

2018

20 182

19 657

-246

-525

-3

Troll fase 3 step 1

2018

7 801

7 573

-228

-3

Skogul

2018

1 557

1 763

203

206

13

Valhall Flanke Vest

2018

5 715

5 613

-102

-102

-2

Ærfugl

2018

8 659

7 942

-470

-717

-8

Fenja

2018

10 689

10 420

46

-269

-3

Nova

2018

9 828

9 767

-61

-1

Yme New Development

2018

8 622

9 254

453

632

7

Johan Sverdrup II

2019

43 063

43 665

602

1

Gullfaks Shetland/Lista fase 2

2019

2 230

2 230

0

Solveig

2019

6 493

6 493

0

Duva

2019

5 492

5 492

0

Sum

374 057

370 803

9 026

-3 254

-1

Tabell 6.2 Investeringsanslag, prosjekt som er ferdigstilt etter 1. august 2018

(i mill. 2019-kroner)

PUD/PAD- godkjent

PUD/PAD-estimat

Nye anslag

Endring frå i fjor

Totalendring

Totalendring i prosent

Aasta Hansteen

2013

35 359

37 757

-523

2 398

7

Oseberg Vestflanken 2

2016

8 585

6 967

338

-1 618

-19

Ekofisk 2/4 VC

2017

2 370

1 781

-529

-589

-25

Oda

2017

5 766

5 266

-500

-500

-9

Trestakk

2017

5 817

5 057

-299

-760

-13

Sum

57 897

56 828

-1 513

-1 069

-2

Nærare omtale av enkeltprosjekt

Prosjekt under utbygging

Utbyggingsprosjekta som fekk utbyggingsplanen godkjent i 2018 og 2019 er alle i tidleg utbyggingsfase, og har alle investeringsanslag godt innanfor usikkerheitsspennet i PUD. Det same gjeld Dvalin-utbygginga som vart godkjend i 2017.

Under er det gitt ei nærare omtale av dei seks enkeltprosjekta som framleis er under utbygging og i dag har forventa investeringar 10 prosent over eller under anslaget i PUD/PAD.

Njord future-prosjektet

Oppgradering av plattforma Njord A og lagerskipet Njord B som har vore brukt på feltet sidan oppstart utgjer ein stor del av Njord future-prosjektet. Njord future-prosjektet gjer mogeleg også dei pågåande utbyggingane av Bauge- og Fenja-felta.

Investeringsanslaget for prosjektet har auka med 4 493 mill. kroner eller 28 prosent sidan PUD. Auken har skjedd frå i fjor og skuldast at arbeidet med levetidsforlenging og oppgradering med tilhøyrande prosjektering på Njord A og Njord B har vore meir omfattande enn føresett. På Njord A er det no også nødvendig med arbeid på område der dette ikkje var planlagt opphavleg, og dette påverkar produktiviteten negativt. Njord A og Njord B er òg venta å segle seinare frå verfta enn opphavleg anteke, noko som også er med på å auke kostnadane. Planlagt oppstart av produksjonen er framleis fjerde kvartal 2020.

Bauge-utbygginga

Bauge-feltet er ei utbygging som skal koplast opp mot Njord A-plattforma og utbygginga skjer i parallell med Njord future-prosjektet.

For utbygginga av Bauge er det rapportert ein reduksjon i investeringsanslaget på 421 mill. kroner eller 10 prosent sidan PUD. Sidan same rapportering i fjor er investeringsanslaget redusert med 158 mill. kroner. Mesteparten av reduksjonane sidan PUD skuldast at sentrale kontraktar er tildelte på lågare verdiar enn det som vart lagt til grunn i PUD.

Skogul-utbygginga

Skogul-utbygginga er ei havbotnutbygging som skal koplast til Alvheim-feltet via Vilje-feltet.

I Skogul-utbygginga er det rapportert om ein auke i investeringsanslaget på 206 mill. kroner eller 13 prosent sidan PUD. Auken har i all vesentleg grad skjedd siste året og skuldast i hovudsak auke i talet boredagar, høgare riggrate, og ekstra utstyr i brønnen.

Utgard-utbygginga

Utgard-utbygginga er ei havbotnutbygging inn mot Sleipner-feltet.

I Utgard-utbygginga er investeringsanslaget redusert med 538 mill. kroner eller 16 prosent sidan PUD, vel 200 mill. kroner av reduksjonen har skjedd siste året. Reduksjonen skuldast hovudsakleg lågare kontraktprisar og betre boreeffektivitet enn lagt til grunn i PUD.

Johan Sverdrup-feltet sitt byggetrinn I

Første byggetrinn av Johan Sverdrup-feltet omfattar blant anna fire plattformer og er Noregs største industriprosjekt på tiår.

I første byggetrinn av Johan Sverdrup-utbygginga er det rapportert om ein reduksjon i investeringsanslaget på 31 437 mill. kroner sidan PUD. Mesteparten av reduksjonane kjem som følgje av at alle dei store prosjekterings-, fabrikasjons- og installasjonskontraktane vart tildelte i ein marknadssituasjon med høg konkurranse i 2015 og 2016, og reduksjonar som følgje av effektiv og vellukka prosjektgjennomføring. Reduksjonen i investeringsanslaget sidan PUD er delvis motverka av svekt kronekurs i forhold til vekslingskursar ein gjekk ut frå ved PUD. Sidan same rapportering i fjor er investeringsanslaget redusert med 1 923 mill. kroner.

Martin Linge-utbygginga

Investeringsanslaget for Martin Linge-utbygginga har auka med 25 731 mill. kroner sidan PUD eller med 85 prosent. Auken sidan PUD skuldast hovudsakleg auka kostnader, forseinkingar og endringar relatert til plattformdekket, auka arbeidsomfang for samankopling og ferdigstilling av plattforma og forlenga byggjetid. Auken i arbeidsomfang skuldast i stor grad svakheiter i design som har vore utbetra for å sikre ein sikker oppstart og produksjon. Prosjektkostnaden sidan PUD aukar òg som følgje av svekt kronekurs, hovudsakleg mot dollar og euro, og at bokføringa av enkelte kostnadselement er endra frå driftskostnader til investeringskostnader. Til saman utgjer det om lag 5 305 mill. kroner, eller rundt 20 prosent, av auken sidan PUD.

Sidan same rapportering i fjor har investeringsanslaget auka med 7 917 mill. kroner, som i hovudsak skuldast ytterlegare auka arbeidsomfang for oppkopling og ferdigstilling av plattforma. Forlenga byggjetid og auka kostnader knytt til boring har òg medverka til endringa sidan i fjor. Planlagt produksjonsoppstart er endra frå slutten av første kvartal til tredje kvartal 2020.

Prosjekter satt i drift

For prosjekta som er sett i produksjon siste år er utbyggingsrisikoen over. Det er difor her berre gitt ei nærare omtale av dei prosjekta som ikkje er gjennomførte med investeringar innanfor usikkerheitsspennet i PUD på +/- 20 prosent. Eit unntak er gjort for Oseberg Vestflanken 2-prosjektet som er nær opp mot denne grensa.

Oseberg Vestflanken 2-prosjektet

Oseberg Vestflanken 2 har redusert investeringsanslaget med 1 618 mill. kroner sidan PUD. Reduksjonen skuldast hovudsakleg optimalisering og effektivt kostnadsfokus, og fordelaktige marknadsforhold for undervass- og marine kontraktar. Sidan same rapportering i fjor er investeringsanslaget auka med 338 mill. kroner, i hovudsak som følgje av utfordringar med brønnane i samband med oppstart.

Ekofisk 2/4 VC-prosjektet

I Ekofisk 2/4 VC-utbygginga er det rapportert om ein reduksjon i investeringsanslaget på 589 mill. kroner eller 25 prosent sidan PUD. Sidan same rapportering i fjor er investeringsanslaget redusert med 529 mill. kroner. Reduksjonane skuldast god prosjektgjennomføring, fordelaktig marknad, auka boreeffektivitet og fråværet av uføresette hendingar.